Welke onderzoeken naar alcohol en gezondheid leveren sterk bewijs?

Om de effecten van matige alcoholconsumptie op de gezondheid te onderzoeken zijn er verschillende onderzoeksmethodes. In een achtergrondstuk leggen we uit welke plus- en minpunten deze methodes hebben en hoe sterk het bewijs is van de verschillende methodes.

Het effect van alcohol op de gezondheid kan in een experimentele of observationele setting worden onderzocht. Bij experimenteel onderzoek (interventieonderzoek) laten de onderzoekers deelnemers bewust een bepaalde hoeveelheid alcohol consumeren om te achterhalen wat voor effecten dit heeft. Bij observationeel onderzoek kijken de onderzoekers alleen naar verbanden (associaties) tussen bijvoorbeeld alcoholconsumptie en het krijgen van aandoeningen. Ze veranderen niets aan de situatie van de deelnemers. Ook de relatief nieuwe vorm van onderzoek op basis van genetische verschillen (Mendeliaanse Randomisatie) is een vorm van observationeel onderzoek. Bevindingen van experimentele en observationele studies kunnen worden samengevoegd in overzichtsstudies zoals systematische reviews en meta-analyses.

Welke onderzoeken leveren het sterkste bewijs?
Meta-analyses op basis van goed uitgevoerde observationele studies vormen sterk bewijs over associaties die bestaan. In combinatie met meta-analyses van experimentele studies die het mechanisme achter de associaties verklaren, leveren deze studies het sterkste bewijs. Hoe sterk het bewijs is van alcoholonderzoek waarbij gebruik wordt gemaakt van Mendeliaanse Randomisatie, is op dit moment nog niet helemaal duidelijk. Lees er hier meer over. Figuur 1 toont de bewijskracht van belangrijke soorten onderzoek van laag naar hoog.

Figuur 1: Hiërarchie van wetenschappelijk bewijs

Lees het volledige achtergrondstuk