Drink je meer alcohol als je stemming intenser is?

18/03/2022

Waarom drinken mensen meer of minder alcohol? Heeft het misschien iets met hun humeur te maken? Een wetenschappelijke studie1 probeert deze vragen te beantwoorden door alle onderzoeken die over dit onderwerp zijn gedaan te analyseren. De wetenschappers concluderen dat zowel een intensere negatieve als positieve stemming geassocieerd is met een hogere alcoholconsumptie. De effecten zijn wel klein. Ook zien de onderzoekers eventueel mogelijkheden voor een model dat alcoholconsumptie voorspelt aan de hand van intensiteit van een stemming.

Wat is er al bekend?
Resultaten van afzonderlijke studies over hoeveel mensen drinken op basis van hun stemming zijn wisselend. Er is één eerdere meta-analyse gedaan naar negatief affect (stemming, emotie of gevoel). Deze studie vond een klein tot matig effect van negatieve stemming op alcoholconsumptie in een laboratorium.2

Wat voegt dit onderzoek toe?
Deze nieuwe systematische review en meta-analyses concentreren zich op zowel positief als negatief affect en op onderzoeken die zijn uitgevoerd in zowel laboratoria als in de echte wereld. In totaal hebben de onderzoekers 53 studies naar negatief affect meegenomen (ruim 8.000 deelnemers) en 35 onderzoeken naar positief affect (ruim 6.000 deelnemers). De termen 'affect' en 'affectieve toestand' worden in deze studie gebruikt als overkoepelende termen voor het ervaren van stemming, emotie of gevoel.

Affectintensiteit kan belangrijk zijn
De resultaten van de meta-analyses laten zien dat gezonde mensen met zowel negatieve als positieve affectieve toestanden gedurende een dag meer alcohol drinken. Het kan zijn dat niet bepaalde affectieve toestanden op zich, maar juist intensiteit een belangrijke voorspeller is van alcoholconsumptie. Zo maakt het bijvoorbeeld niet uit of geluk of verdriet wordt onderzocht als voorspeller van alcoholconsumptie. Hoe sterk geluk of verdriet wordt ervaren, blijkt vooral belangrijk. Dit zou erop kunnen wijzen dat op een bepaalde drinkdag de alcoholconsumptie waarschijnlijk hoger is bij personen bij wie de stemming intenser is (of bij wie het affect minder 'vlak' is).

Intensiteit meenemen in modellen
De wetenschappers adviseren om verder te onderzoeken of het nuttig kan zijn om intensiteit van affect mee te nemen in bestaande modellen voor affectregulatie. Deze modellen stellen dat alcoholconsumptie wordt aangedreven door de wens om bepaalde affectieve toestanden te verlichten of te versterken.

Sterke punten
•    Zowel laboratoriumonderzoeken als onderzoeken in de echte wereld meegenomen.
•    Kwaliteitsbeoordeling van uitgevoerde onderzoeken.
•    Gecorrigeerd voor publicatiebias.
Beperkingen
•    De meeste onderzoeken over dit onderwerp zijn uitgevoerd in de VS.

Referenties
1.    Tovmasyan A, Monk RL, Heim D (2022) Towards an affect intensity regulation hypothesis: Systematic review and meta-analyses of the relationship between affective states and alcohol consumption. PLoS ONE 17(1): e0262670.
2.    Bresin K, Mekawi Y, Verona E. The Effect of Laboratory Manipulations of Negative Affect on Alcohol Craving and Use: A Meta-analysis. Psychol Addict Behav J Soc Psychol Addict Behav. 2018 Sep; 32 (6):617–27.