Door alcohol minder pijn

Er wordt al lang gedacht dat alcohol een verdovend effect heeft. De conclusie van een recent gepubliceerde meta-analyse is dat een paar glazen alcoholhoudende drank de pijndrempel verhoogt en de intensiteit van pijn reduceert.

Alcohol effectief als pijnstiller
Mannen die 4-6 standaardglazen (volgens Nederlandse definitie) alcoholhoudende drank drinken schatten de pijn ongeveer een kwart lager in dan mannen die geen alcohol hebben gedronken. Vrouwen ervaren hetzelfde effect bij 3-4 glazen. Deze hoeveelheden komen overeen met een bloedalcoholpromillage van ongeveer 0,8. De onderzoekers trekken hun conclusie op basis van 18 experimentele studies (ruim 400 deelnemers). Ook vinden ze dat hoe hoger het alcoholpercentage is in het bloed, des te meer de pijn wordt verdoofd. Dit kan erop duiden dat alcohol zeer effectief werkt als pijnstiller.

Pijnbestrijding heeft prioriteit
De onderzoekers stellen dat deze resultaten een verklaring kunnen zijn voor alcoholmisbruik onder patiënten met chronische pijn. Ondanks dat deze mensen hierdoor op de lange termijn verschillende gezondheidsrisico’s lopen, lijkt bij hen het pijnstillende effect van alcohol op de korte termijn belangrijker. De wetenschappers raden aan om minder schadelijke middelen zoals bewegingstherapie of medicatie te overwegen als de pijnbestrijding. 

In de praktijk
De pijnprikkels die tijdens deze experimentele studies werden opgewekt (elektrisch, hitte of kou) kunnen qua intensiteit en type afwijken van de pijnprikkels die je in het dagelijks leven ervaart. Daarom zijn de uitkomsten niet een-op-een te vertalen naar de praktijk. Ook is nog niet bekend wat het mechanisme achter het verdovende effect van alcohol is. Hier is meer onderzoek noodzakelijk. Een andere beperking is dat er geen rekening is gehouden met de gemiddelde alcoholconsumptie (over tijd) van de deelnemers. Een voormalig of veelvuldige drinker zal waarschijnlijk andere effecten van alcohol op pijnstilling ervaren dan een geheelonthouder. 

Drink met mate, ook bij pijn
Nog niet eerder werd er een meta-analyse uitgevoerd naar de effecten van alcohol op experimenteel toegediende pijn. Deze studie geeft nuttige informatie omtrent de pijnbestrijdende effecten van alcohol. Echter, de onderzoekers geven aan dat deze resultaten niet bedoeld zijn als aansporing om alcohol te gaan drinken bij pijn. Het drinken van 3 tot 4 (vrouwen) of 4 tot 6 eenheden (mannen) alcohol per dag vergroot immers het risico op onder andere kanker. De bevindingen geven wel inzichten voor de ontwikkeling van toekomstige pijnbestrijdingsmiddelen.

Feit of fictie: 'Bier werkt beter dan paracetamol' (radiouitzending EenVandaag Gezondheid)

Bron:
Thompson T, Oram C, Correll CU, Tsermentseli S, Stubbs B. Analgesic Effects of Alcohol: A Systematic Review and Meta-Analysis of Controlled Experimental Studies in Healthy Participants. J Pain, 2016.

Lees ook:
NRC checkt: 'Bier bestrijdt pijn beter dan paracetamol'
Volkskrant: Klopt dit wel: bier is een betere pijnstiller dan paracetamol